नेपालमा भदौ २४ आसपास भएका ‘जेन–जेड’ प्रदर्शनबारे अन्तर्राष्ट्रिय मानवअधिकार संस्था ह्युमन राइट्स वाच (HRW) ले गम्भीर निष्कर्षसहित रिपोर्ट सार्वजनिक गरेको छ। रिपोर्टले सुरक्षा निकायले आन्दोलन नियन्त्रणका नाममा कानूनले नदिएको बल प्रयोग गरेको आरोप लगाउँदै त्यसबारे तत्काल र स्वच्छ छानबिनको माग गरेको छ।
दुई दिनसम्म चलेको झडपको समीक्षा गर्दै कम्तीमा दुई दर्जनभन्दा बढी युवाको मृत्यु, सयौँ घाइते र सरकारी तथा निजी सम्पत्तिमा व्यापक क्षति भएको उल्लेख गरेको छ। भिडियो प्रमाण, प्रत्यक्षदर्शी बयान र तथ्य विश्लेषणका आधारमा संस्थाले प्रहरी संयन्त्रले आवश्यकभन्दा बढी बल प्रयोग गरेको दाबी गरेको हो।
रिपोर्ट अनुसार,
– निहत्था प्रदर्शनकारीमाथि नजिकैबाट गोली प्रहार भएको,
– रबर बुलेटदेखि वास्तविक गोली र अत्यधिक अश्रुग्यास प्रयोग भएको,
– घाइतेलाई उपचारमा अवरोध पुर्याइएको,
– मेडिकल टोलीलाई समेत रोकेकाले मृत्यु संख्या बढेको उल्लेख छ।
ह्युमन राइट्स वाचले आन्दोलनमा सहभागी अधिकांश युवा सुशासन र जवाफदेहिता माग्दै स्वतःस्फूर्त रूपमा सडकमा निस्केपनि, हिंसा फैलाउन केही समूहले योजनाबद्ध रूपमा लुटपाट, आगजनी र तोडफोड गराएको आशंका उठाएको छ। भदौ २४ का घटनाबारे अलगै अध्ययन आवश्यक रहेको भन्दै रिपोर्टले सुरक्षा निकायले त्यस्ता समूहलाई रोक्न पर्याप्त भूमिका नखेलेको बताएको छ।
नेपाल प्रहरी, सशस्त्र प्रहरी र केही राजनीतिक समूहहरूको भूमिकाबारे अझै विस्तृत अनुसन्धान जारी रहेको जनाएको छ।
